Armenia - przewodnik

1. Magiczne krajobrazy - malownicze góry, jezioro Sewan i kaniony zachwycą każdego miłośnika natury.
2. Dziedzictwo kulturowe - najstarsze kościoły świata i wpisane na listę UNESCO klasztory robią ogromne wrażenie.
3. Gościnność i kuchnia - lokalne specjały, takie jak dolma czy lawasz, oraz serdeczność mieszkańców tworzą niezapomniane doświadczenie.

Armenia - podstawowe informacje

Położenie geograficzne

Armenia to kraj położony w regionie Kaukazu Południowego, graniczący z Gruzją na północy, Azerbejdżanem na wschodzie, Turcją na zachodzie i Iranem na południu. Kraj charakteryzują malownicze krajobrazy, obejmujące góry, doliny i jeziora – w tym słynne Jezioro Sewan. Armenia znajduje się na wysokości od 400 do nawet 4000 metrów n.p.m., co czyni ją idealnym kierunkiem dla miłośników przyrody i górskich wędrówek.

Stolica i największe miasta

Stolicą Armenii jest Erywań – jedno z najstarszych miast na świecie, założone w 782 r. p.n.e. Inne ważne miasta to Giumri, Dilidżan i Wanadzor. W Erywaniu skupia się życie kulturalne i rozrywkowe kraju, a także wiele atrakcji turystycznych, takich jak Kaskady czy Plac Republiki.

Język urzędowy

Językiem urzędowym jest ormiański. W miejscach turystycznych można porozumieć się po rosyjsku, a w głównych punktach w Erywaniu często również po angielsku. Warto jednak nauczyć się kilku podstawowych zwrotów po ormiańsku, co bywa mile widziane przez mieszkańców.

Strefa czasowa

Armenia jest przesunięta o dwie godziny do przodu względem czasu polskiego. Gdy w Polsce jest 12:00, w Armenii będzie 14:00.

Armenia - praktyczne informacje

Waluta

Walutą w Armenii jest dram ormiański (AMD). 1 AMD to około 0,011 zł, co oznacza, że 1000 AMD to około 11 zł. W większych miastach i turystycznych miejscach można bez problemu płacić kartą, ale w mniejszych miejscowościach warto mieć gotówkę. Kantory wymiany walut są łatwo dostępne, a wymiana euro lub dolarów na dramy nie stanowi problemu.

Transport

Transport publiczny w Armenii jest tani, choć może być nieco chaotyczny. Marszrutki (minibusy) to najpopularniejszy środek transportu, a koszt przejazdu po mieście to około 100 AMD (1,10 zł). Taksówki są również tanie – cena za 1 km wynosi około 100-200 AMD (1,10-2,20 zł). W Erywaniu dostępne są aplikacje takie jak Yandex Go, które ułatwiają zamawianie przejazdów. Wynajem auta to koszt od 10 000 AMD (110 zł) dziennie, ale warto pamiętać, że drogi w Armenii mogą być w różnym stanie, zwłaszcza w górach. Transport kolejowy działa na wybranych trasach, np. między Erywaniem a Giumri, ale jest mniej popularny.

Internet

Karty SIM dla turystów można nabyć od operatorów takich jak Beeline, Viva-MTS czy Ucom. Pakiety internetowe zaczynają się od około 1500 AMD (16 zł) za 5 GB. Karty SIM można kupić na lotnisku, w kioskach lub w salonach operatorów. Do zakupu wymagany jest paszport. Publiczne WiFi dostępne jest w wielu kawiarniach, hotelach i niektórych miejscach publicznych, ale w mniejszych miejscowościach lepiej polegać na własnym internecie.

Przykładowe ceny

• Street food: 500-1500 AMD (5,50-16 zł)
• Obiad w restauracji średniego poziomu: 3000-5000 AMD (33-55 zł)
• Kawa w kawiarni: 500 AMD (5,50 zł)
• Bilet do muzeum: 1000-2000 AMD (11-22 zł)
• Piwo w barze: 800-1500 AMD (8,80-16 zł)

Co ze sobą zabrać?

Do Armenii warto zabrać ubrania na różne warunki pogodowe – nawet latem w górach może być chłodno. Przydadzą się wygodne buty do chodzenia po nierównych terenach. Adaptery do gniazdek nie są potrzebne – Armenia używa takich samych jak w Polsce. Warto zabrać apteczkę z podstawowymi lekami i krem z filtrem, zwłaszcza do ochrony przed słońcem w górach. Międzynarodowe prawo jazdy jest wymagane, jeśli planujesz wynajem samochodu.

Ile trwa lot do Armenii?

Bezpośredni lot z Polski do Armenii trwa około 3,5-4 godzin. Najpopularniejsze loty odbywają się z Warszawy (Lotnisko Chopina - WAW) do Erywania (Zvartnots International Airport - EVN).

Noclegi

Ceny noclegów w Armenii są przystępne. Hostel w Erywaniu kosztuje od 4000 AMD (44 zł) za noc, a nocleg w hotelu 3* to wydatek rzędu 15 000-25 000 AMD (165-275 zł). Luksusowe hotele zaczynają się od 40 000 AMD (440 zł) za noc. Warto rezerwować noclegi z wyprzedzeniem, zwłaszcza w sezonie letnim. W Armenii popularne są także pensjonaty prowadzone przez lokalne rodziny, oferujące autentyczną atmosferę i domowe jedzenie.

Gościnność i zwyczaje

Ormianie są znani z gościnności. W restauracjach napiwki wynoszą około 10%, choć często są już wliczone w rachunek. W domach prywatnych przed jedzeniem warto powiedzieć „Shnorhakalutyun” (dziękuję). Unikaj pokazywania palca wskazującego i środkowego razem – ten gest może być odebrany jako obraźliwy.

Kuchnia

Kuchnia ormiańska zachwyca różnorodnością smaków. Warto spróbować dolmy (gołąbki w liściach winogron), chaczapuri (placek z serem) czy khorovats (grillowane mięso). Na deser polecamy gatę – słodkie ciasto z nadzieniem z orzechów. Tradycyjnym napojem jest koniak Ararat, który cieszy się światową renomą.

Święta i festiwale

W sierpniu odbywa się Vardavar – święto wody, podczas którego ludzie polewają się nawzajem wodą. W kwietniu obchodzone jest Święto Wina w Areni – to doskonała okazja, by spróbować lokalnych trunków. W grudniu Erywań zmienia się w magiczne miasteczko z targami bożonarodzeniowymi. Warto też wziąć udział w obchodach dnia niezależności 21 września, które obejmują parady i koncerty.

Pamiątki z Armenii

Najlepsze pamiątki można kupić na targu Vernissage w Erywaniu. Popularne są wyroby z granatu (kamień szlachetny), ręcznie tkane dywany, lokalne wina i koniak Ararat. Ceny zaczynają się od 2000 AMD (22 zł) za drobne przedmioty. Warto się targować, choć w niektórych miejscach ceny są ustalone. Unikaj kupowania antyków, które mogą być objęte restrykcjami wywozowymi.

Ciekawostki

Armenia była pierwszym krajem, który przyjął chrześcijaństwo jako religię państwową w 301 r. Erywań, stolica Armenii, jest starszy niż Rzym. Na terenie kraju znajduje się ponad 4000 zabytkowych klasztorów i kościołów. Góry Ararat, uważane za miejsce spoczynku Arki Noego, są widoczne z Armenii, choć znajdują się na terytorium Turcji. Ormianie mają własny alfabet, stworzony w V wieku, który jest jednym z najbardziej unikalnych na świecie.